سونوگرافی پروستات یکی از دقیق ترین روش های تشخیصی برای ارزیابی سلامت سیستم تناسلی و ادراری آقایان است. بسیاری از مراجعین می پرسند که سونوگرافی پروستات برای چیست و چه زمانی باید انجام شود؟ در واقع، غده پروستات که وظیفه تولید و ذخیره مایع منی را بر عهده دارد، با افزایش سن ممکن است دچار تغییر حجم شود. تشخیص بزرگی پروستات در سونوگرافی به پزشک کمک می کند تا علت مشکلاتی نظیر تکرر یا سختی در ادرار را به دقت ریشه یابی کند. اگر به دنبال بهترین مرکز سونوگرافی پروستات در تهران هستید، مرکز رادیولوژی دکتر سیف با بهره گیری از تکنولوژی های روز، آماده ارائه خدماتی دقیق در محیطی حرفه ای است.
این آزمایش که با استفاده از امواج صوتی (بدون اشعه) انجام می شود، به منظور تشخیص پروستات با سونوگرافی و شناسایی ناهنجاری ها در مراحل اولیه به کار می رود. بسیاری از آقایان تمایل دارند بدانند نحوه سونوگرافی پروستات چگونه است؛ این تست بی خطر معمولاً در کمتر از یک ساعت انجام شده و خروجی آن تصویری دقیق از بافت غده است که امکان بررسی مواردی مثل بزرگ بودن پروستات در سونوگرافی را فراهم می کند تا قبل از رسیدن بیماری به مراحل خطرناک، اقدامات درمانی لازم آغاز شود.

علت بزرگ شدن پروستات

غده پروستات در آقایان به دلیل افزایش تعداد سلول های خود (هایپرپلازیا) بزرگتر می شود. با این حال علت دقیق بروز این افزایش سلولی هنوز مشخص نیست. فاکتور های مختلفی ممکن است در این زمینه دخیل باشند که از جمله آنها می توان به هورمون های مردانه (آندروژن ها)، استروژن، رشد فرد و همچنین ارتباط بین سلولی اشاره کرد.

علائم بزرگی پروستات

بیشتر علائم بزرگى پروستات در ابتدا خفیف هستند؛ اما اگر درمان نشوند، جدی تر می شوند. علائم معمول بزرگی پروستات عبارتند از:

1. تخلیه ناقص مثانه
2. ناکچورى (دو بار یا بیشتر نیاز به ادرار کردن در شب)
3. احساس باقى ماندن ادرار، پس از اتمام ادرار کردن
4. بی اختیاری ادراری
5. نیاز به فشار، هنگام ادرار کردن
6. جریان ادرار ضعیف و آهسته
7. احساس ناگهانی نیاز به ادرار کردن
8. ادرار دردناک
9. خون در ادرار

اگر هرکدام از این علائم را دارید، با پزشک خود صحبت کنید. این علائم قابل درمان هستند و درمان این علائم می تواند به جلوگیری از عوارض، کمک کند.

عوارض بزرگی پروستات

وقتی که پروستات بزرگ می شود و مجرای ادرار آقایان در نتیجه آن باریک تر می شود، مثانه ممکن است نتواند به راحتی با این شرایط کنار آید و در تخلیه کامل ادرار دچار مشکل خواهد شد. در برخی موارد ممکن است مسدود شدن مسیر ادرار توسط غده پروستات، منجر به برگشت ادرار یا ایستایی ادراری در آقایان شود. در نتیجه بروز چنین مشکلی، عفونت های مجاری ادراری به صورت مداوم به وجود می آیند.

از جمله دیگر نتایج منفی این شرایط می توان به سنگ مثانه، دیورتیکولا مثانه و همچنین آسیب به مثانه و کلیه اشاره داشت. ناتوانی ناگهانی در ادرار کردن (احتباس ادراری حاد) نیز ممکن است یکی از مشکلات فرد در این شرایط باشد که یک شرایط بسیار حاد تلقی می شود و به سرعت باید تحت درمان قرار گیرد.

انواع سونوگرافی پروستات

به طور کلی، روش های مختلفی برای تصویربرداری از غده پروستات وجود دارد که پزشک بر اساس علائم بیمار و دقت مورد نیاز، یکی از آن ها را انتخاب می کند:

۱. سونوگرافی پروستات ترانس ابدومینال (شکمی)

این روش رایج ترین نوع سونوگرافی پروستات مردان است که به صورت غیرتهاجمی و از روی پوست زیر شکم انجام می شود. در این متد، بیمار با مثانه کاملاً پر روی تخت دراز می کشد و پزشک با حرکت دادن پروب روی شکم، اقدام به اندازه گیری حجم طبیعی پروستات در سونوگرافی و بررسی وضعیت مثانه می کند؛ این روش بهترین انتخاب برای غربالگری های روتین و تشخیص اولیه بزرگی پروستات در سونوگرافی است.

۲. سونوگرافی پروستات ترانس رکتال (Transrectal)

این روش که پاسخ دقیق به سوال سونوگرافی پروستات از کجاست محسوب می شود، از طریق مقعد انجام شده و تصاویری با وضوح بسیار بالا از بافت داخلی غده ارائه می دهد. به دلیل مجاورت نزدیک پروب با پروستات، این تکنیک در تشخیص پروستات با سونوگرافی برای موارد مشکوک به تومور، بررسی علل ناباروری و همچنین هدایت سوزن بیوپسی دقت بی نظیری دارد و گزارش جامع تری برای تفسیر جواب سونوگرافی پروستات فراهم می کند.

۳. سونوگرافی کالر داپلر پروستات (Color Doppler)

در این نوع سونوگرافی، تمرکز اصلی بر روی بررسی شبکه عروقی و میزان خون رسانی به غده پروستات است که معمولاً به صورت ترانس رکتال انجام می شود. این تکنولوژی پیشرفته با نمایش رنگی جریان خون در مانیتور، به پزشک در تشخیص دقیق التهاب های مزمن (پروستاتیت) و شناسایی توده های بدخیم که دارای عروق غیرطبیعی هستند کمک شایانی می کند و نقش مهمی در تفسیر سونوگرافی پروستات تخصصی دارد.

آمادگی جهت انجام سونوگرافی پروستات

بعضی از دستورالعمل های قبل از سونوگرافی عبارتند از:

• از چند ساعت قبل از انجام تست چیزی نخورید.
• با خوردن لاکساتیو و ملین ها محتویات روده های خود را خالی کنید.
• از مصرف داروهای گشادکننده ی عروق از جمله داروهای ضد التهابی غیر استروئیدی (NSAIDs) یا آسپرین از یک هفته قبل از انجام تست، خودداری کنید.
• هرگونه داروی آرام بخش از جمله مسکن یا لورازپام (آتیوان) که برای شما تجویز شده است مصرف کنید.

نحوه انجام سونوگرافی پروستات

برای انجام سونوگرافی تکنسین ممکن است از شما بخواهد که لباس های خود را درآورده و سپس به پشت یا پهلو روی تخت مخصوص دراز کشیده و زانوهای خود را خم کنید. برای انجام سونوگرافی از مقعد (TRUS)، تکنسین روی دستگاه مبدل را با ژل مخصوص پوشانده تا بتواند عکس هایی با کیفیت بهتر دریافت کند. سپس تکنسین دستگاه مبدل را به آرامی در مقعد قرار داده و با ملاحظه می چرخاند تا از زوایای مختلف پروستات عکس بگیرد. برای گرفتن نمونه (بیوپسی)، تکنسین در کنار مبدل تیغه ای قرار داده و بافت را بر می دارد. همچنین تکنسین میتواند از بیهوشی موضعی و یا مسکن برای اینکه احساس راحتی بیشتری داشته باشید استفاده کند.

کاربردهای سونوگرافی پروستات

سونوگرافی ترانس رکتال از غده پروستات برای تشخیص موارد زیر انجام می شود:

• تشخیص اختلالات درون پروستات
• تعیین اینکه آیا پروستات بزرگ شده است؟ این مشکل همچنین به عنوان هایپرپلازی خوش خیم پروستات (BPH) شناخته می شود.
• تشخیص رشد غیر طبیعی پروستات
• تشخیص علت ناباروری مرد

از این روش همچنین برای کمک به تشخیص علائم زیر نیز استفاده می شود:

• گره هایی که توسط پزشک در طی یک معاینه معمول بدن یا آزمایش غربالگری سرطان پروستات احساس شده است.
• نتیجه بالا بودن آزمایش خون
• مشکل در ادرار کردن

از آنجایی که سونوگرافی تصاویر را در زمان واقعی ارائه می دهد، بنابراین از این روش می توان برای هدایت سوزن در روش هایی مانند نمونه برداری یا بیوپسی نیز استفاده نمود که در آن سوزن برای نمونه گیری از سلول ها یا بافت ها از یک منطقه غیر طبیعی در غده پروستات برای آزمایش های بعدی آزمایشگاهی استفاده می شود.

عوارض جانبی سونوگرافی پروستات

• سونوگرافی پروستات یک روش دقیق و مطمئن برای تشخیص ناهنجاری های ناحیه پروستات و مجاری ادراری در مردان است و به دلیل عدم استفاده از پرتوهای رادیو اکتیو هیچ گونه خطر و عوارضی به همراه ندارد.
• تجربه مقداری درد و ناراحتی ناحیه مقعد تا چند روز پس از انجام سونوگرافی پروستات مقعدی یا رکتال کاملاً طبیعی است و برای تسکین آن می توانید از داروهای مسکن رایج در داروخانه ها مانند استامینوفن و ایبوپروفن استفاده کنید.

تفسیر سونوگرافی پروستات

پس از انجام آزمایش، مرحله مهم تفسیر جواب سونوگرافی پروستات آغاز می شود. در گزارش رادیولوژیست، چندین فاکتور کلیدی بررسی می گردد:

• حجم طبیعی پروستات در سونوگرافی: به طور معمول حجم پروستات در یک فرد بالغ بین ۲۰ تا ۲۵ سی سی (یا گرم) است. اعداد بالاتر از این مقدار نشان دهنده بزرگ بودن پروستات در سونوگرافی هستند که می تواند ناشی از BPH (بزرگی خوش خیم) باشد.
• معنی bulging در سونوگرافی پروستات: اگر در گزارش با واژه Bulging مواجه شدید، به این معناست که پروستات به دلیل افزایش حجم، به کف مثانه فشار وارد کرده و باعث ایجاد برجستگی در آن ناحیه شده است. این مورد در تفسیر سونوگرافی پروستات بسیار اهمیت دارد زیرا علت اصلی مشکلات ادراری است.
• اکوژنیسیته (Echogenicity): بررسی بافت غده از نظر وجود توده های هیپواکو (تیره) که ممکن است نیاز به بررسی بیشتر برای رد احتمال بدخیمی داشته باشند.
• باقیمانده ادرار (PVR): میزان ادراری که پس از تخلیه در مثانه باقی می ماند، نشان دهنده شدت فشار پروستات بر مجاری ادراری است.

برای مطالعه بیشتر بخوانید: علائم سرطان پروستات در سونوگرافی

بهترین مرکز سونوگرافی پروستات در تهران

انتخاب بهترین مرکز سونوگرافی پروستات در تهران دغدغه بسیاری از آقایان است؛ چرا که دقت دستگاه و مهارت رادیولوژیست در تشخیص زودهنگام بیماری ها نقش حیاتی دارد.

مرکز رادیولوژی و سونوگرافی دکتر غلامرضا سیف (واقع در یوسف آباد) به دلایل زیر یکی از معتبرترین مراکز برای انجام سونوگرافی تهران است:

• تجهیزات پیشرفته: بهره گیری از دستگاه های کالر داپلر با وضوح بالا برای تشخیص پروستات با سونوگرافی در دقیق ترین حالت ممکن.
• تخصص و تجربه: تفسیر دقیق گزارش ها توسط دکتر سیف که احتمال خطای تشخیصی را به حداقل می رساند.
• تنوع متدها: امکان انجام هر دو روش سونوگرافی شکمی و ترانس رکتال با رعایت کامل پروتکل های بهداشتی و حفظ آرامش بیمار.
• موقعیت مکانی: دسترسی آسان در مرکز تهران برای مراجعین محترم.

نسخه اصلی مطلب سونوگرافی پروستات چگونه است؟ | تفسیر سونوگرافی پروستات را در سایت دکتر غلامرضا سیف بخوانید.

---